Przejdź do głównej treści

Podział kompetencji między ERP-MES kontra realia MSP

Katgoria: ERP / Utworzono: 23 październik 2013

Podział kompetencji między ERP-MES kontra realia MSP

Na początku roku zaczęliśmy przygotowywać się do zaprojektowania własnego systemu informatycznego do zarządzania produkcją przemysłową dla małych i średnich przedsiębiorstw. Częścią tego etapu była między innymi analiza standardów związanych z tematyką tego typu rozwiązań. Naszą uwagę szczególnie zwrócił IEC/ISO-62264 (oparty na ISA-95), który próbuje skonstruować jednolity model pojęć, struktur danych oraz aktywności występujących na styku systemów klasy ERP oraz MES.
 

Nadszedł czas, aby podzielić się naszymi spostrzeżeniami oraz szkicami projektowymi. Rozpoczynamy zatem serię artykułów, która będzie poświęcona naszym staraniom przełożenia standardów przyjętych dla dużych systemów ERP i MES do realiów MSP.

Hierarchia funkcjonalna standardu a MSP

Hierarchia funkcjonalna standardu IEC-62254, przedstawiona w poniższej tabeli, stanowi w tzw. dużym IT ogólnie przyjęty model podziału kompetencji między systemami ERP-MES-SCADA.

Poziom Funkcjonalność Klasy systemów
4 Planowanie biznesowe oraz zaopatrzenia ERP, MRP, SCM
3 Wykonanie oraz kontrola operacji wywórczych MES
2,1,0 Niskopoziomowa kontrola procesów: wsadowych, ciągłych oraz dyskretnych SCADA
 
Mimo że powyższy podział wydaje się słuszny i oczywisty, trudno go zastosować wobec oprogramowaniu dla MSP gdzie nie mamy systemów ERP w pełnym tego słowa znaczeniu. Porównajmy zatem w poniższej tabeli jak mają się aktywności oczekiwane przez standard na poziomie 4 do tego, co oferują systemy takie jak InsERT Naviero lub Comarch OPTIMA.
Poglądy przedstawione nt. niniejszych systemów stanowią prywatną opinię właściciela firmy WALCZAK.IT, Adama Walczaka, i nie są próbą stosowania antyreklam lub dyskredytacji owych produktów.
<
Aktywności poziomu 4Możliwości systemów biznesowych dla MSP

a

Zbieranie danych o materiałach i częściach zapasowych oraz zarządzanie ich dostępnością i zapotrzebowaniem na nie.

Moduł magazynowy pozwoli nam śledzić ich stany oraz zarządzać zamówieniami, jednak problemem będzie zestawienie tego z zapotrzebowaniem. Mamy tutaj do dyspozycji jedynie tzw. zlecenia kompletacyjne oraz rezerwacje, które często są mechanizmami o nadmiernej liczbie sztywnych założeń oraz ubogiej funkcjonalności.

warn

b

Zbieranie danych o energii elektrycznej oraz zarządzanie jej dostępnością i zapotrzebowaniem na nią.

Funkcjonalność niepokryta w tego typu systemach. Chociaż nie jest ona często wielce pożądana przez MSP.

no

c

Zbieranie oraz zarządzanie danymi o towarach obecnie przetwarzanych oraz ich stanach.

Problem często rozwiązywany przez jeden lub więcej magazynów rejestrujących stan towarów pobranych do produkcji.

ok

d

Zbieranie oraz zarządzanie danymi z kontroli jakości oraz ich relacjami w stosunku do wymagań klientów.

Obszar zazwyczaj nie pokryty żadnym zintegrowanym systemem IT w MSP.

no

e

Zbieranie oraz zarządzanie danymi o wykorzystaniu maszyn oraz wyposażenia w celu ich konserwacji.

Obszar zazwyczaj nie pokryty w systemach biznesowych dla MSP. Czasem w tym celu zakupywane jest oddzielne oprogramowanie klasy CMMS.

no

f

Zbieranie oraz zarządzanie danymi o wykorzystaniu zasobów ludzkich.

Wspierane w bardzo ograniczonych zakresie. Procesy kadrowe są głównie wspierane w zakresie płacowo-księgowym. Natomiast informacje o alokacji zasobów ludzkich są bardzo powierzchowne.

warn

g

Opracowanie podstawowego planu produkcji.

Możliwe do zrealizowania tylko na poziomie celów do zrealizowania, czyli zamówień od klientów lub wewnętrznych. Przy czym nawet tego nie można zrealizować jeżeli trzeba zaplanować produkcję z perspektywy zleceń na przerób surowca, a nie zleceń na produkt końcowy.

warn

h

Modyfikacja planu w oparciu o ogólną dostępność zasobów.

Brak wsparcia dla użytecznej prezentacji ogólnej dostępności zasobów produkcyjnych.

no

i

Opracowanie optymalnego harmonogramu utrzymania maszyn oraz wyposażenia w korelacji z planem produkcji.

Brak wsparcia dla jakichkolwiek czynności związanych z utrzymaniem maszyn oraz wyposażenia.

no

j

Funkcje MRP.

Systemy dla MSP zawsze mają w sobie w pełni funkcjonalny moduł zarządzania magazynami w zakresie określania stanów, zarządzania dokumentami oraz zamówieniami do dostawców. Nie mają natomiast rozbudowanych funkcji umożliwiających zestawienie tych danych z potrzebami zaplanowanej produkcji.

warn

k

Modyfikacja planu produkcji w przypadku pojawienia się nie planowanych przestojów.

Patrz pkt. h.

no

l

Planowanie poziomu zdolności produkcyjnych w oparciu o wszystkie powyższe.

Systemy dla MSP nie mają większości danych potrzebnych do określenia ogólnych zdolności produkcyjnych.

no


Jak wynika z powyższego zestawienia, pokrycie aktywności poziomu 4 jest bardzo powierzchowne w systemach biznesowych dla MSP. Wynika to z faktu, iż tego typu systemy, aby zachować swoją atrakcyjność cenową celują w szeroki rynek firm. Skupiają się na pokryciu wspólnych potrzeb firm usługowych, dystrybucyjnych oraz produkcyjnych, które pojawiają się w obszarach sprzedaży, obsługi magazynu, podstawowej obsługi zaopatrzenia, księgowości, kadrach oraz finansach. Bardzo niewielkie wsparcie funkcjonalności jest tutaj stricte dla produkcji przemysłowej. Mimo wszystko tego typu systemy są często wybierane przez firmy produkcyjne z dwóch względów:
  • są atrakcyjne cenowo, jak już wcześniej wspomniano,
  • moduły produkcyjne systemów ERP dla średniej wielkości firm są często zbyt mało elastyczne, aby opłacało się je wdrożyć.
Dlatego też model systemu zarządzania produkcją dla MSP musi zakładać integrację ze stosunkowo ubogimi systemami biznesowymi oraz ograniczony podział kompetencji. Z drugiej strony musimy także zawęzić aktywności wspierane przez system produkcyjny na poziomie 3, aby zachować również i jego atrakcyjność cenową oraz ograniczyć ilość danych, którą będziemy oczekiwali od użytkowników. Zobaczmy zatem jakie aktywności określone w IEC-62264 musimy przyjąć w pełni, a jakie możemy uprościć lub całkowicie wyeliminować.
 
Aktywności poziomu 3Opis uproszczonej aktywności w systemie przemysłowym dla MSP

Alokacja i kontrola zasobów

Zakładamy, że system przemysłowy dla MSP nie będzie wymagał wprowadzania pełnego opisu dostępności oraz obciążenia zasobów na osi czasu. Jest to często zbyt wielkie obciążenie użytkowników systemu przy tej skali produkcji. Umożliwi on natomiast alokację zasobów do zadań oraz podsumowywanie zapotrzebowania na nie.

warn

Inicjacja produkcji

Przekazanie zadań do wykonania na produkcji w postaci formularzy papierowych lub elektronicznych.

ok

Akwizycja danych

Zbieranie danych z wypełnionych formularzy papierowych lub elektronicznych. Zakładamy, że duża część danych może być dostarczana post-factum.

ok

Zarządzanie jakością

W MSP rzadko jest to wymagane w zintegrowanym systemie. Nie da się też tego procesu obsłużyć generycznie. Dlatego też ograniczamy się wyłącznie do rejestracji wadliwych ilości towarów pojawiających się w procesach.

no

Zarządzanie procesem

Jako że zakładamy, że duża część danych będzie rejestrowana post-factum, dlatego też system nie będzie sprawował bezpośredniej kontroli nad procesem. W ten sposób unikniemy też wielu sztywnych założeń w implementacji systemu.

no

Śledzenie produkcji

System będzie przedstawiał ogólny poziom postępu produkcji oraz poszczególnych zadań. Będzie także wysyłał powiadomienia w sytuacjach określonych przez użytkowników systemu. Jednak jako że zakładamy, że akwizycja danych odbywa się post-factum, prezentowany stan produkcji będzie obarczony adekwatnym opóźnieniem.

ok

Analiza wydajności

System umożliwi analizę faktycznego wykorzystania zasobów względem planu. Nie będzie się to jednak odbywało w trybie rzeczywistym, jako że akwizycja danych zazwyczaj będzie odbywała się post factum.

ok

Harmono- gramowanie operacyjne oraz szczegółowe

Realizacja tego celu wymaga bardzo rozbudowanego modułu APS (ang. advanced production scheduling) oraz precyzyjnego określenia dostępności oraz zdolności zasobów. Mimo że MSP często zgłaszają zapotrzebowanie na takie oprogramowanie, nie są one przygotowane do zapewnienia wszystkich wymaganych przez niego danych oraz pokrycia wysokich kosztów licencyjnych.

no

Kontrola dokumentów

W MSP rzadko jest to wymagane w zintegrowanym systemie.

no

Zarządzanie personelem

Ograniczone głównie do akwizycji danych nt. ich udziału w realizacji procesu oraz analizy ich wydajności.

warn

Zarządzanie utrzymaniem maszyn oraz wyposażenia

W MSP nieczęsto jest to wymagane w zintegrowanym systemie i są gotowe rozwiązania specjalizujące się tylko w tym obszarze. Zakładamy, że podstawowe zarządzanie tym rejonem będzie mógł pokryć standardowy mechanizm zadań.

warn
 

Nasze podejście do hierarchii funkcjonalnej dla MSP


Jako że część standardu dotycząca hierarchii funkcjonalnej tak mocno odbiega od realiów MSP, uciekliśmy bardziej w nasze własne doświadczenia w tym temacie. Mając na uwadze wcześniej wymienione ograniczenia systemów informatycznych w tym sektorze oraz potrzeby MSP opracowaliśmy następujący podział aktywności między poziomem czwartym (biznesowym) a trzecim (produkcyjny.
 
 
 
Wszystkie funkcje niezwiązane bezpośrednio z produkcją pozostają w systemie biznesowym. Zwłaszcza te, które generują skutki księgowe lub są wysoce zależne od systemu prawnego państwa, w którym rezyduje firma. Wsparcie obsługi zamówień w systemie produkcyjnym będzie ograniczone do minimum, które zapewni dane wymagane na produkcji. Natomiast wsparcie dla zarządzania przestrzeniami magazynowymi oraz ruchem towarów będzie istotne w obu systemach. System biznesowy będzie zarządzał magazynami, które znajdują się w centrum zainteresowań księgowości, sprzedaży oraz zaopatrzenia. System produkcyjny musi mieć możliwość współpracy z tymi magazynami. Sam też może niezależnie obsługiwać ruch towarów w ramach przestrzeni magazynowych stricte produkcyjnych, które nie będą bezpośrednio generowały skutków w księgowości. Powinien też móc obsłużyć ruchy magazynowe z magazynów produkcyjnych do magazynów obsługiwanych przez system biznesowy.

Mimo wszystko zakładamy, że system produkcyjny będzie mógł działać także samodzielnie lub tylko z integracją okrojoną np. do danych podstawowych. Jest to częste wymaganie stawiane przez firmy, które:
  • obawiają się automatycznej ingerencji systemu produkcyjnego z dokumentami, które mogą mieć skutki księgowe,
  • posiadają mało popularny system biznesowy i nie chcą ponosić pełnych kosztów jego integracji.
W takiej sytuacji aktywności dziejące się na pograniczu niezintegrowanych systemów będą:
  • wspierane tylko przez jeden z systemów w okrojonej postaci
  • lub integrowane manualnie.

Autor: Adam Walczak
Źródło: www.walczak.it

 

Najnowsze wiadomości

PSI prezentuje nową identyfikację wizualną
psilogoW ramach realizowanej strategii transformacji PSI Software SE zaprezentowała nową identyfikację wizualną. Odświeżony wizerunek w spójny sposób oddaje technologiczne zaawansowanie firmy, jej głęboką wiedzę branżową oraz silne ukierunkowanie na potrzeby klientów. Zmiany te wzmacniają pozycję PSI jako innowacyjnego lidera technologicznego w obszarze skalowalnych rozwiązań informatycznych opartych na sztucznej inteligencji i chmurze, rozwijanych z myślą o energetyce i przemyśle.
Europejski przemysł cyfryzuje się zbyt wolno – ERP, chmura i AI stają się koniecznością
BPSCEuropejski przemysł średniej wielkości wie, że cyfryzacja jest koniecznością, ale wciąż nie nadąża za tempem zmian. Ponad 60% firm ocenia swoje postępy w transformacji cyfrowej jako zbyt wolne, mimo rosnącej presji konkurencyjnej, regulacyjnej i kosztowej. Raport Forterro pokazuje wyraźną lukę między świadomością potrzeby inwestycji w chmurę, ERP i AI a realną zdolnością do ich wdrożenia – ograniczaną przez braki kompetencyjne, budżety i gotowość organizacyjną.
Nowa era komunikacji biznesowej, KSeF stał się faktem
SymfoniaOd 1 lutego 2026 roku, w Polsce z sukcesem rozpoczęła się nowa era elektronicznej komunikacji w biznesie. Od tego dnia przedsiębiorcy zaczynają posługiwać się wspólnym standardem we wzajemnej wymianie dokumentów – fakturą ustrukturyzowaną, znaną jako FA(3) lub po prostu faktura KSeF.
Smart Factory w skali globalnej: jak MOWI porządkuje produkcję dzięki danym w czasie rzeczywistym
accevoCyfryzacja produkcji w skali globalnej wymaga dziś spójnych danych, jednolitych standardów i decyzji podejmowanych w czasie rzeczywistym. W środowisku rozproszonych zakładów produkcyjnych tradycyjne raportowanie i lokalne narzędzia IT przestają wystarczać. Przykład MOWI pokazuje, jak wdrożenie rozwiązań Smart Factory i systemu MES może uporządkować zarządzanie produkcją w wielu lokalizacjach jednocześnie, zwiększając przejrzystość procesów, efektywność operacyjną oraz stabilność jakości.
Hakerzy nie kradną już tylko haseł. Oni kradną Twój czas i przyszłość. Jak chronić ERP przed paraliżem?
Hakerzy coraz rzadziej koncentrują się wyłącznie na kradzieży haseł. Ich prawdziwym celem jest dziś sparaliżowanie kluczowych systemów biznesowych, przejęcie kontroli nad danymi i wymuszenie kosztownych decyzji pod presją czasu. System ERP, jako centralny punkt zarządzania finansami, produkcją i logistyką, stał się dla cyberprzestępców najbardziej atrakcyjnym celem. Ten artykuł pokazuje, dlaczego tradycyjne zabezpieczenia przestają wystarczać i jak realnie chronić ERP przed atakami, które mogą zatrzymać firmę z dnia na dzień.



Najnowsze artykuły

Magazyn bez błędów? Sprawdź, jak system WMS zmienia codzienność logistyki
SENTEWspółczesna logistyka wymaga nie tylko szybkości działania, lecz także maksymalnej precyzji – to właśnie te czynniki coraz częściej decydują o przewadze konkurencyjnej firm. Nawet drobne pomyłki w ewidencji stanów magazynowych, błędy przy przyjmowaniu dostaw czy nieprawidłowe rozmieszczenie towarów, mogą skutkować poważnymi stratami finansowymi i opóźnieniami w realizacji zamówień. W jaki sposób nowoczesne rozwiązania do zarządzania pomagają unikać takich sytuacji? Czym właściwie różni się tradycyjny system magazynowy od zaawansowanych rozwiązań klasy WMS (ang. Warehouse Management System)? I w jaki sposób inteligentne zarządzanie procesami magazynowymi realnie usprawnia codzienną pracę setek firm?
Jak maksymalizować zyski z MTO i MTS dzięki BPSC ERP?
BPSC FORTERROZysk przedsiębiorstwa produkcyjnego zależy nie tylko od wydajności maszyn, ale przede wszystkim od precyzyjnego planowania, realnych danych i umiejętnego zarządzania procesami. Dlatego firmy, które chcą skutecznie działać zarówno w modelu Make to Stock (MTS), jak i Make to Order (MTO), coraz częściej sięgają po rozwiązania klasy ERP, takie jak BPSC ERP.
Warsztaty analityczne i sesja discovery. Jak wygląda pierwszy etap współpracy z partnerem wdrożeniowym ERP
TODIS ConsultingWdrożenie systemu ERP to jedna z najważniejszych strategicznych decyzji, jakie może podjąć firma. To inwestycja, która ma zrewolucjonizować procesy, zwiększyć efektywność i dać przewagę konkurencyjną. Jednak droga do sukcesu jest pełna potencjalnych pułapek. Wielu menedżerów obawia się nieprzewidzianych kosztów, oporu zespołu czy niedopasowania systemu do realnych potrzeb. Jak zminimalizować to ryzyko? Kluczem jest solidne przygotowanie. Zanim padnie słowo „wdrażamy”, konieczne jest przeprowadzenie trzech fundamentalnych etapów: warsztatów analitycznych, sesji discovery oraz analizy przedwdrożeniowej ERP. To nie są zbędne formalności, ale fundament, na którym zbudujesz sukces całego projektu.
Strategia migracji danych do nowego systemu ERP. Metody, ryzyka i najlepsze praktyki
TODISWdrożenie nowego systemu ERP to dla wielu firm nie tylko krok w stronę unowocześnienia procesów biznesowych, ale także ogromne przedsięwzięcie logistyczne i technologiczne. Aby nowy system ERP zaczął efektywnie wspierać działalność organizacji, kluczowe jest odpowiednie przygotowanie danych, które muszą zostać bezpiecznie i precyzyjnie przeniesione ze starego systemu. Migracja danych ERP to skomplikowany proces, wymagający zarówno zaawansowanej wiedzy technologicznej, jak i dokładnego planowania na poziomie strategicznym. W tym artykule przybliżymy najlepsze metody, wskażemy najczęstsze ryzyka oraz podpowiemy, jak przeprowadzić migrację krok po kroku.
Strategiczna przewaga czy kosztowny mit? Kto wygrywa dzięki chmurze?
Chmura miała być odpowiedzią na wyzwania sektora finansowego: przestarzałą infrastrukturę, rozproszone dane, rosnące oczekiwania klientów i klientek. Dziś korzysta z niej już 91% instytucji, a mimo to tylko nieliczne mówią o realnych efektach. Zaledwie 12% firm maksymalizuje potencjał chmury – tworzy skalowalne platformy, wdraża GenAI, monetyzuje dane. Reszta? Często grzęźnie w kosztach, integracjach i braku kompetencji. Różnica nie tkwi w technologii, ale w strategii – i to ona może zadecydować o miejscu w sektorze, który właśnie wchodzi w kolejną fazę transformacji.

Przeczytaj Również

Jak maksymalizować zyski z MTO i MTS dzięki BPSC ERP?

Zysk przedsiębiorstwa produkcyjnego zależy nie tylko od wydajności maszyn, ale przede wszystkim od… / Czytaj więcej

Warsztaty analityczne i sesja discovery. Jak wygląda pierwszy etap współpracy z partnerem wdrożeniowym ERP

Wdrożenie systemu ERP to jedna z najważniejszych strategicznych decyzji, jakie może podjąć firma. T… / Czytaj więcej

Strategia migracji danych do nowego systemu ERP. Metody, ryzyka i najlepsze praktyki

Wdrożenie nowego systemu ERP to dla wielu firm nie tylko krok w stronę unowocze… / Czytaj więcej

Zmiana kultury organizacyjnej: kluczowy czynnik udanej transformacji cyfrowej

Globalne wydatki na transformację cyfrową osiągnęły w 2024 roku zawrotną sumę 2,5 biliona dolarów… / Czytaj więcej

15 błędów przy wdrażaniu systemu ERP, które mogą Cię sporo kosztować

Wdrożenie systemu ERP to jedno z najbardziej złożonych przedsięwzięć – a skoro tak, to warto wcześn… / Czytaj więcej

Błędy w planowaniu produkcji a utracone zyski. Jak ich uniknąć?

Zwalniająca produkcja, przesuwane terminy, rosnące koszty mimo pełnego zaangażowania zespołu? To zd… / Czytaj więcej