Górnicze Zakłady Dolomitowe S.A. z systemem ERP firmy Macrologic
Katgoria: ERP / Utworzono: 27 czerwiec 2011
Górnicze Zakłady Dolomitowe S.A. z systemem ERP firmy Macrologic
Siewierska spółka zamierza wykorzystać koniunkturę i polepszyć rentowności swojej produkcji. Z tego powodu zarząd podjął decyzję o wymianie kliku nie w pełni sprzężonych aplikacji informatycznych na sprawdzony, wydajny i zintegrowany pakiet ERP. Najważniejszym wyzwaniem realizowanego wdrożenia było zwiększenie szybkości działania w obszarach planowania i analiz finansowych, niezbędnych do kierowania produkcją.
Aby osiągnąć zamierzony efekt spółka musiała wyeliminować wszystkie wąskie gardła przepływu informacji w obrębie kluczowych procesów biznesowych. Dlatego w ramach prowadzonego przez Macrologic projektu zintegrowane zostały dane ze wszystkich obszarów łącznie z produkcją. Celem tych działań miała być poprawa możliwości analitycznych i wyeliminowanie pomyłek, które najczęściej powstawały w trakcie wielokrotnego ręcznego przenoszenia danych. Osiągnięte cele miały pozwolić szybciej realizować zamówienia i dokładniej kalkulować marżę. Użytkowane aplikacje nie ułatwiały pracy z uwagi na ograniczoną możliwość wymiany informacji.
Od przełomu 2006/2007 roku spółka GZD notuje bardzo duży wzrost zamówień z branży budowlanej ze strony klientów wyspecjalizowanych w realizacji projektów infrastrukturalnych. Rośnie również ilość zapytań i zamówień od nowo powstających przedsiębiorstw, które chcą realizować podobne zlecenia. Działania przedstawicieli spółki polegają na jak największej możliwej dywersyfikacji rynków zbytu w celu ograniczenia zagrożeń związanych z kryzysem w którejś z obsługiwanych branż. Trudne to zadanie, zwłaszcza że już teraz należy zadbać o zabezpieczenie przedsiębiorstwa przed spadkiem zapotrzebowania na kruszywa. Obecnie coraz głośniej mówi się, że po 2013 roku może nastąpić gwałtowny spadek zapotrzebowania na te produkty związany ze spadkiem ilości projektów infrastrukturalnych współfinansowanych ze środków unijnych.
Wdrażając system firma chciała zapanować nad kosztami bezpośrednimi produkcji. Skoncentrowano się na myśleniu o systemie zbierającym dane m.in. o rozpisanych siatkach strzelań, zużyciu materiałów wybuchowych, zużyciu maszyn. Analiza tych danych pozwala pozyskiwać materiał o właściwej wyjściowej granulacji. Selektywne wybieranie złoża pozwala na uzyskanie urobku o odpowiedniej jakości i właściwościach fizykochemicznych.
Korzyści biznesowe
Moduł Logistyka pozwolił na pierwsze w historii firmy GZD S.A. scalenie bazy kontrahentów i asortymentu, co usprawniło pracę działu handlowego oraz umożliwiło dyrektorowi sprzedaży kontrolowanie procesu. Menadżer nadzorujący obszar może obecnie analizować bieżące relacje z klientami i wyznaczać limity kredytu kupieckiego dla każdego odbiorcy. Takie odcięcie eliminuje nieuprawnione i niekontrolowane przekroczenia, które czasem pojawiały się. W szczycie sezonu podobne sytuacje mogłyby bardzo niekorzystnie wpływać na sytuację płynnościową przedsiębiorstwa
. Dodatkowym usprawnieniem wszystkich procesów biznesowych jest wprowadzenie elektronicznego obiegu informacji. Rozwiązanie oparte o platformę Lotus pozwala zdigitalizować dokumenty, które w prosty sposób są przesyłane i dostępne dla wszystkich uczestników procesu. Archiwizacja oraz ręczne przeszukiwanie baz danych przestało być piętą achillesową zarządzania dokumentami.
Dzięki logistyce uporządkowano również zarządzanie środkami transportu własnego.
Logistyka objęła również zarządzanie magazynami wyrobów gotowych oraz narzędziownią. Wprowadzenie pełnej kontroli nad poszczególnymi partiami produktu pozwoliło działowi transportu wyeliminować ryzyko niewłaściwej destynacji oraz ułatwiło osobom odpowiedzialnym za nadzorowanie jakości przeprowadzanie badań i rozpatrywanie reklamacji.
Okazało się, że pomimo z pozoru prostej produkcji – firma wydobywa i kruszy skały – konieczne będzie napisanie dedykowanego modułu w zakresie wsparcia produkcji. Wynikało to z konieczności uwzględnienia w rachunku kosztów wszystkich procesów towarzyszących. GZD ścigają się z konkurentami na koszty produkcji i jakość wyrobów. Dzięki modułowi produkcyjnemu proces wytwarzania od momentu strzelania jest szczegółowo analizowany. Każda partia towaru jest badana pod względem uziarnienia, ścieralności, mrozoodporności, zawartości pyłów.
W module produkcyjnym gromadzone są informacje o procesach technologicznych, według których planowane są cykle produkcyjne. W ramach każdego cyklu zbierane i przetwarzane są dane o wykorzystaniu sprzętu, serwisach towarzyszących, remontach, wymianie podzespołów.
Finanse
Duża szczegółowość i bieżący spływ danych poprawił możliwości i szybkość procesów analitycznych. W przypadku procesu zamykania miesiąca czas został skrócony o kilka dni i nadal pracujemy nad przyspieszeniem tej operacji.
Przyszłość
Dolomitowe Zakłady Górnicze rozpoczęły cykl sesji analitycznych przygotowujących do wdrożenia systemu controllingowego. Prace analityczne i wdrożeniowe są prowadzone przez Macrologic.
Źródło: www.macrologic.pl
Dopóki wydobycie i produkcja kruszywa jest w fazie hossy mamy komfortową sytuację aby przygotować się produktowo i zarządczo do kolejnych rynkowych wyzwań. W ostatnich latach często zdarzało się, że wszystko co produkowaliśmy, sprzedawane było na pniu. To był dla nas sygnał, że trzeba szybko inwestować w technologie, które pomogą nam usprawniać obsługę sprzedaży i podnosić rentowność. Nie możemy pozwolić sobie na utratę zysku teraz i w przyszłości. - mówi Robert Rakoczy dyrektor finansowy GZD S.A.Przed podjęciem decyzji o wdrożeniu pracowaliśmy w oparciu o kilka niepowiązanych aplikacji, arkusze excel., dokumentację papierową, itp.
Wdrażając system firma chciała zapanować nad kosztami bezpośrednimi produkcji. Skoncentrowano się na myśleniu o systemie zbierającym dane m.in. o rozpisanych siatkach strzelań, zużyciu materiałów wybuchowych, zużyciu maszyn. Analiza tych danych pozwala pozyskiwać materiał o właściwej wyjściowej granulacji. Selektywne wybieranie złoża pozwala na uzyskanie urobku o odpowiedniej jakości i właściwościach fizykochemicznych.
W początkowej fazie wdrożenia podeszliśmy do prac w stylu rozpoznania bojem. Jako organizacja nie mieliśmy wcześniejszych doświadczeń w prowadzeniu dużych projektów informatycznych. Chcieliśmy wszystko od razu. W tej samej atmosferze poszczególne działy zaczęły zgłaszać swoje postulaty w zakresie rozwiązywania problemów organizacyjno-zarządczych. Z tego powodu wdrożenie przebiegało wolniej niż planowaliśmy. Czasem brak pośpiechu okazał się bardzo pozytywnym czynnikiem pozwalającym przemyśleć kolejne kroki i zapanować nad sytuacją. - mówi Robert RakoczyPrace wdrożeniowe prowadzono w następującej kolejności: moduł finanse, kadry-płace, środki trwałe, logistyka, produkcja. W obszarze produkcji stworzono osobny moduł kontroli jakości. Moduł jakościowy służy do przetwarzania informacji dotyczących ilości badanych próbek produktów, parametrów surowcowych w konkretnych miejscach złoża, sprawnej obsługi reklamacji raportów.
Korzyści biznesowe
Moduł Logistyka pozwolił na pierwsze w historii firmy GZD S.A. scalenie bazy kontrahentów i asortymentu, co usprawniło pracę działu handlowego oraz umożliwiło dyrektorowi sprzedaży kontrolowanie procesu. Menadżer nadzorujący obszar może obecnie analizować bieżące relacje z klientami i wyznaczać limity kredytu kupieckiego dla każdego odbiorcy. Takie odcięcie eliminuje nieuprawnione i niekontrolowane przekroczenia, które czasem pojawiały się. W szczycie sezonu podobne sytuacje mogłyby bardzo niekorzystnie wpływać na sytuację płynnościową przedsiębiorstwa
. Dodatkowym usprawnieniem wszystkich procesów biznesowych jest wprowadzenie elektronicznego obiegu informacji. Rozwiązanie oparte o platformę Lotus pozwala zdigitalizować dokumenty, które w prosty sposób są przesyłane i dostępne dla wszystkich uczestników procesu. Archiwizacja oraz ręczne przeszukiwanie baz danych przestało być piętą achillesową zarządzania dokumentami.
Nie tracimy kontroli nad dokumentami, nie tracimy czasu na ich poszukiwanie i przesyłanie wewnątrz firmy oraz w kontaktach w kontrahentami. Dzięki temu znaczącej poprawie uległy procesy obsługi zamówień oraz kontroli. - mówi Robert RakoczyW obszarze logistyki bardzo przydatna okazała funkcjonalność pozwalająca analizować koszty transportu dostawczego, planować trasy. GZD S.A. posiada własne i obce środki transportu kołowego i szynowego do obsługi wewnętrznych przemieszczeń produktów oraz korzysta ze środków zewnętrznych w ramach realizowanych umów. Dzięki nowym narzędziom łatwiej planować i rozliczać koszty transportu. Firma szybko ustala wszystkie nieprawidłowości i eliminuje ryzyka płacenia za „wirtualne przebiegi”.
Dzięki logistyce uporządkowano również zarządzanie środkami transportu własnego.
Logistyka objęła również zarządzanie magazynami wyrobów gotowych oraz narzędziownią. Wprowadzenie pełnej kontroli nad poszczególnymi partiami produktu pozwoliło działowi transportu wyeliminować ryzyko niewłaściwej destynacji oraz ułatwiło osobom odpowiedzialnym za nadzorowanie jakości przeprowadzanie badań i rozpatrywanie reklamacji.
Dzięki dokładnej informacji o naszych produktach wiemy, czy produkt którego dotyczy zgłaszana reklamacja jest rzeczywiście przez nas wyprodukowany. Dzięki temu oszczędzamy sobie wielu problemów. Są przypadki, w których podczas wizyty kontrolera okazuje się, iż wykonawca wskazuje jako reklamowany produkt konkurencji. - mówi RRProdukcja
Okazało się, że pomimo z pozoru prostej produkcji – firma wydobywa i kruszy skały – konieczne będzie napisanie dedykowanego modułu w zakresie wsparcia produkcji. Wynikało to z konieczności uwzględnienia w rachunku kosztów wszystkich procesów towarzyszących. GZD ścigają się z konkurentami na koszty produkcji i jakość wyrobów. Dzięki modułowi produkcyjnemu proces wytwarzania od momentu strzelania jest szczegółowo analizowany. Każda partia towaru jest badana pod względem uziarnienia, ścieralności, mrozoodporności, zawartości pyłów.
W module produkcyjnym gromadzone są informacje o procesach technologicznych, według których planowane są cykle produkcyjne. W ramach każdego cyklu zbierane i przetwarzane są dane o wykorzystaniu sprzętu, serwisach towarzyszących, remontach, wymianie podzespołów.
Dzięki nowemu sposobowi analizowania danych staramy się eliminować przyczyny usterek i wzrostu kosztów. Dokładny opis procesu produkcyjnego wraz z przewidywanymi kosztami pozwala uzyskiwać przyzwoitą rentowność na bardzo konkurencyjnym rynku. - mówi Robert RakoczyModuł produkcyjny uwzględnia całą specyfikę produkcji GZD SA , która dostarcza produkty sklasyfikowanych według obowiązujących norm oraz dostosowuje produkt do potrzeb odbiorcy. Dzięki modułowi jakościowemu dokładnie wiadomo kto robi badania składu, jakie parametry ma produkt oraz czy w złożu występuje surowiec odpowiadający oczekiwaniom zamawiającego.
Nasze złoże to dolomity triasowe i dewońskie, ale w ramach tych zasobów skały mają bardzo różne parametry chemiczne. Nasi klienci mają zróżnicowane oczekiwania np. w zakresie ilości krzemionki, tlenku wapnia, magnezu i żelaza. Bez możliwości certyfikowania produktu trudno byłoby nam sprostać konkurencji. - mówi Robert RakoczDzięki badaniom i optymalizacji kosztów staramy się wyprzedzać koniunkturę i szukać alternatywnych rynków zbytu. Badamy możliwości stosowania kruszywa na budowach kolejowych, w filtrach absorpcyjnych i betonach.
Finanse
Duża szczegółowość i bieżący spływ danych poprawił możliwości i szybkość procesów analitycznych. W przypadku procesu zamykania miesiąca czas został skrócony o kilka dni i nadal pracujemy nad przyspieszeniem tej operacji.
Dane które obecnie podajemy obróbce są poprawne dzięki czemu nasz proces decyzyjny jest szybszy i sprawniejszy. Daje to podstawy do przygotowania firmy do wprowadzenie prognozowania i planowania budżetów w oparciu o procedury controllingowe. Z tym nowym projektem wiążemy bardzo duże nadzieje, gdyż może to pozwoli obniżyć koszty poprzez outsourcingowanie pewnych procesów. - mówi Robert RakoczyZarząd GZD S.A. spodziewa się, iż w outsourcingu mogą być ukryte duże rezerwy potencjalnych oszczędności. Część procesów, które są uruchamiane okresowo lub sezonowao z powodzeniem może być prowadzona przez firmy zewnętrzne. Wprowadzenie controllingu pozwoli ustalić właściwy parytet osiąganych zysków i ryzyk ponoszonych w wyniku takich decyzji.
Przyszłość
Dolomitowe Zakłady Górnicze rozpoczęły cykl sesji analitycznych przygotowujących do wdrożenia systemu controllingowego. Prace analityczne i wdrożeniowe są prowadzone przez Macrologic.
Źródło: www.macrologic.pl
Najnowsze wiadomości
Europejski przemysł cyfryzuje się zbyt wolno – ERP, chmura i AI stają się koniecznością
Europejski przemysł średniej wielkości wie, że cyfryzacja jest koniecznością, ale wciąż nie nadąża za tempem zmian. Ponad 60% firm ocenia swoje postępy w transformacji cyfrowej jako zbyt wolne, mimo rosnącej presji konkurencyjnej, regulacyjnej i kosztowej. Raport Forterro pokazuje wyraźną lukę między świadomością potrzeby inwestycji w chmurę, ERP i AI a realną zdolnością do ich wdrożenia – ograniczaną przez braki kompetencyjne, budżety i gotowość organizacyjną.
Smart Factory w skali globalnej: jak MOWI porządkuje produkcję dzięki danym w czasie rzeczywistym
Cyfryzacja produkcji w skali globalnej wymaga dziś spójnych danych, jednolitych standardów i decyzji podejmowanych w czasie rzeczywistym. W środowisku rozproszonych zakładów produkcyjnych tradycyjne raportowanie i lokalne narzędzia IT przestają wystarczać. Przykład MOWI pokazuje, jak wdrożenie rozwiązań Smart Factory i systemu MES może uporządkować zarządzanie produkcją w wielu lokalizacjach jednocześnie, zwiększając przejrzystość procesów, efektywność operacyjną oraz stabilność jakości.
Cyfryzacja produkcji w skali globalnej wymaga dziś spójnych danych, jednolitych standardów i decyzji podejmowanych w czasie rzeczywistym. W środowisku rozproszonych zakładów produkcyjnych tradycyjne raportowanie i lokalne narzędzia IT przestają wystarczać. Przykład MOWI pokazuje, jak wdrożenie rozwiązań Smart Factory i systemu MES może uporządkować zarządzanie produkcją w wielu lokalizacjach jednocześnie, zwiększając przejrzystość procesów, efektywność operacyjną oraz stabilność jakości.
Hakerzy nie kradną już tylko haseł. Oni kradną Twój czas i przyszłość. Jak chronić ERP przed paraliżem?
Hakerzy coraz rzadziej koncentrują się wyłącznie na kradzieży haseł. Ich prawdziwym celem jest dziś sparaliżowanie kluczowych systemów biznesowych, przejęcie kontroli nad danymi i wymuszenie kosztownych decyzji pod presją czasu. System ERP, jako centralny punkt zarządzania finansami, produkcją i logistyką, stał się dla cyberprzestępców najbardziej atrakcyjnym celem. Ten artykuł pokazuje, dlaczego tradycyjne zabezpieczenia przestają wystarczać i jak realnie chronić ERP przed atakami, które mogą zatrzymać firmę z dnia na dzień.
PSI automatyzuje logistykę Rossmanna: Wdrożenie WMS i MFC w Czechach
Nowoczesne centrum logistyczne Rossmann w Czechach to przykład, jak strategiczne inwestycje w automatykę i systemy IT wspierają skalowanie biznesu w handlu detalicznym. Projekt realizowany przez PSI Polska obejmuje wdrożenie zaawansowanego systemu WMS oraz sterowania przepływem materiałów, tworząc w pełni zintegrowane środowisko dla obsługi rosnących wolumenów sprzedaży i dynamicznego rozwoju e-commerce. To wdrożenie pokazuje, jak technologia staje się fundamentem efektywnej, przyszłościowej logistyki.
Nowoczesne centrum logistyczne Rossmann w Czechach to przykład, jak strategiczne inwestycje w automatykę i systemy IT wspierają skalowanie biznesu w handlu detalicznym. Projekt realizowany przez PSI Polska obejmuje wdrożenie zaawansowanego systemu WMS oraz sterowania przepływem materiałów, tworząc w pełni zintegrowane środowisko dla obsługi rosnących wolumenów sprzedaży i dynamicznego rozwoju e-commerce. To wdrożenie pokazuje, jak technologia staje się fundamentem efektywnej, przyszłościowej logistyki.Najnowsze artykuły
Magazyn bez błędów? Sprawdź, jak system WMS zmienia codzienność logistyki
Współczesna logistyka wymaga nie tylko szybkości działania, lecz także maksymalnej precyzji – to właśnie te czynniki coraz częściej decydują o przewadze konkurencyjnej firm. Nawet drobne pomyłki w ewidencji stanów magazynowych, błędy przy przyjmowaniu dostaw czy nieprawidłowe rozmieszczenie towarów, mogą skutkować poważnymi stratami finansowymi i opóźnieniami w realizacji zamówień. W jaki sposób nowoczesne rozwiązania do zarządzania pomagają unikać takich sytuacji? Czym właściwie różni się tradycyjny system magazynowy od zaawansowanych rozwiązań klasy WMS (ang. Warehouse Management System)? I w jaki sposób inteligentne zarządzanie procesami magazynowymi realnie usprawnia codzienną pracę setek firm?
Jak maksymalizować zyski z MTO i MTS dzięki BPSC ERP?
Zysk przedsiębiorstwa produkcyjnego zależy nie tylko od wydajności maszyn, ale przede wszystkim od precyzyjnego planowania, realnych danych i umiejętnego zarządzania procesami. Dlatego firmy, które chcą skutecznie działać zarówno w modelu Make to Stock (MTS), jak i Make to Order (MTO), coraz częściej sięgają po rozwiązania klasy ERP, takie jak BPSC ERP.
Warsztaty analityczne i sesja discovery. Jak wygląda pierwszy etap współpracy z partnerem wdrożeniowym ERP
Wdrożenie systemu ERP to jedna z najważniejszych strategicznych decyzji, jakie może podjąć firma. To inwestycja, która ma zrewolucjonizować procesy, zwiększyć efektywność i dać przewagę konkurencyjną. Jednak droga do sukcesu jest pełna potencjalnych pułapek. Wielu menedżerów obawia się nieprzewidzianych kosztów, oporu zespołu czy niedopasowania systemu do realnych potrzeb. Jak zminimalizować to ryzyko? Kluczem jest solidne przygotowanie. Zanim padnie słowo „wdrażamy”, konieczne jest przeprowadzenie trzech fundamentalnych etapów: warsztatów analitycznych, sesji discovery oraz analizy przedwdrożeniowej ERP. To nie są zbędne formalności, ale fundament, na którym zbudujesz sukces całego projektu.
Wdrożenie systemu ERP to jedna z najważniejszych strategicznych decyzji, jakie może podjąć firma. To inwestycja, która ma zrewolucjonizować procesy, zwiększyć efektywność i dać przewagę konkurencyjną. Jednak droga do sukcesu jest pełna potencjalnych pułapek. Wielu menedżerów obawia się nieprzewidzianych kosztów, oporu zespołu czy niedopasowania systemu do realnych potrzeb. Jak zminimalizować to ryzyko? Kluczem jest solidne przygotowanie. Zanim padnie słowo „wdrażamy”, konieczne jest przeprowadzenie trzech fundamentalnych etapów: warsztatów analitycznych, sesji discovery oraz analizy przedwdrożeniowej ERP. To nie są zbędne formalności, ale fundament, na którym zbudujesz sukces całego projektu.
Strategia migracji danych do nowego systemu ERP. Metody, ryzyka i najlepsze praktyki
Wdrożenie nowego systemu ERP to dla wielu firm nie tylko krok w stronę unowocześnienia procesów biznesowych, ale także ogromne przedsięwzięcie logistyczne i technologiczne. Aby nowy system ERP zaczął efektywnie wspierać działalność organizacji, kluczowe jest odpowiednie przygotowanie danych, które muszą zostać bezpiecznie i precyzyjnie przeniesione ze starego systemu. Migracja danych ERP to skomplikowany proces, wymagający zarówno zaawansowanej wiedzy technologicznej, jak i dokładnego planowania na poziomie strategicznym. W tym artykule przybliżymy najlepsze metody, wskażemy najczęstsze ryzyka oraz podpowiemy, jak przeprowadzić migrację krok po kroku.
Wdrożenie nowego systemu ERP to dla wielu firm nie tylko krok w stronę unowocześnienia procesów biznesowych, ale także ogromne przedsięwzięcie logistyczne i technologiczne. Aby nowy system ERP zaczął efektywnie wspierać działalność organizacji, kluczowe jest odpowiednie przygotowanie danych, które muszą zostać bezpiecznie i precyzyjnie przeniesione ze starego systemu. Migracja danych ERP to skomplikowany proces, wymagający zarówno zaawansowanej wiedzy technologicznej, jak i dokładnego planowania na poziomie strategicznym. W tym artykule przybliżymy najlepsze metody, wskażemy najczęstsze ryzyka oraz podpowiemy, jak przeprowadzić migrację krok po kroku.
Strategiczna przewaga czy kosztowny mit? Kto wygrywa dzięki chmurze?
Chmura miała być odpowiedzią na wyzwania sektora finansowego: przestarzałą infrastrukturę, rozproszone dane, rosnące oczekiwania klientów i klientek. Dziś korzysta z niej już 91% instytucji, a mimo to tylko nieliczne mówią o realnych efektach. Zaledwie 12% firm maksymalizuje potencjał chmury – tworzy skalowalne platformy, wdraża GenAI, monetyzuje dane. Reszta? Często grzęźnie w kosztach, integracjach i braku kompetencji. Różnica nie tkwi w technologii, ale w strategii – i to ona może zadecydować o miejscu w sektorze, który właśnie wchodzi w kolejną fazę transformacji.
Przeczytaj Również
Wdrożenie systemu ERP IFS Cloud w Fabryce Mebli WUTEH
W branży meblarskiej, charakteryzującej się wysoką złożonością procesów oraz równoległą realizacją… / Czytaj więcej
Jak Teads w 3 miesiące zautomatyzował finanse i skrócił raportowanie do 2 dni w Dynamics 365 Finance
Teads zdołał w zaledwie trzy miesiące zautomatyzować kluczowe procesy finansowe w Niemczech i Szwaj… / Czytaj więcej
Uzdrowisko Ciechocinek S.A. postawiło na cyfryzację z systemem ERP enova365
Tam gdzie ponad 100 000 kuracjuszy rocznie oczekuje kompetentnej opieki, nie ma miejsca na kompromi… / Czytaj więcej
Zapachy ze szczyptą magii - jak technologia wspiera JAR Aromaty?
Jest takie miejsce pod Warszawą, w którym technika i nauka spotykają się ze… sztuką. To JAR Aromaty… / Czytaj więcej
Woodeco stawia na strategiczną transformację w chmurze z SAP
Polski przemysł drzewny generuje istotny wkład do gospodarki, ale zmaga się m.in. z rosnącymi koszt… / Czytaj więcej

