Jak zarządzać zagrożeniami cyberbezpieczeństwa związanymi z shadow IT?

Katgoria: BEZPIECZEŃSTWO IT / Utworzono: 04 listopad 2021

BEZPIECZEŃSTWO IT

Podczas pandemii wiele organizacji priorytetowo traktuje ciągłość biznesową kosztem cyberbezpieczeństwa, zwłaszcza w pierwszej fazie lockdownu skupiając się na szybkim przechodzeniu w tryb pracy zdalnej i poszukiwaniu nowych sposobów docierania do klientów. Efektem zmian jest narastające zjawisko shadow IT, czyli wykorzystywania niezatwierdzonego przez pracodawcę czy dział bezpieczeństwa IT sprzętu i oprogramowania.

REKLAMA

To realny problem, z którym możemy zetknąć się praktycznie w każdej organizacji prywatnej czy publicznej. W nowej rzeczywistości pracy hybrydowej powstała dodatkowa przestrzeń dla rozwoju shadow IT a tym samym wzrosło ryzyko ataków nowymi kanałami – ostrzega ekspert ESET.

Sytuację pogarsza rozluźnianie polityki bezpieczeństwa IT. Według 76 procent zespołów IT uczestniczących w badaniu Hewlett Packard, w pandemicznej rzeczywistości bezpieczeństwo w ich organizacji straciło priorytet na rzecz ciągłości biznesowej, a 91 procent twierdzi, że odczuwa presję, by rozluźniać polityki bezpieczeństwa.

Czym jest shadow IT?

Zjawisko shadow IT istnieje od lat. Termin ten odnosi się do używanych przez pracowników bez zgody i kontroli działu IT lub pracodawcy aplikacji, oprogramowania lub podłączonego do firmowej sieci sprzętu. Najczęściej są to urządzenia i oprogramowanie dla użytkowników indywidualnych, które używane w środowisku firmowym mogą narazić organizację na dodatkowe ryzyko w obszarze cyberbezpieczeństwa.

Zjawisko shadow IT zwykle pojawia się, gdy pracownicy mają dość nieefektywnych korporacyjnych narzędzi informatycznych, które ich zdaniem blokują produktywność lub proces pracy (tzw. workflow) jest zaburzony. Wraz z pandemią wiele organizacji zostało zmuszonych do umożliwienia pracownikom korzystania z urządzeń prywatnych do wykonywania pracy w domu. To otworzyło drzwi do pobierania i wykorzystywania niezatwierdzonych aplikacji na telefonach i komputerach – mówi Beniamin Szczepankiewicz, starszy specjalista ds. cyberbezpieczeństwa w ESET.

Pandemia wzmacnia zjawisko shadow IT także ponieważ zespoły IT – za sprawą zdalnego trybu pracy – mogą być w mniejszym stopniu dostępne dla pracowników i proces weryfikacji może trwać o wiele dłużej. Utrudnia to sprawdzanie nowych narzędzi przed ich użyciem w ramach firmowej sieci i może przyczyniać się do łamania obowiązującej polityki bezpieczeństwa.

Chociaż rozpowszechniony w czasie pandemii trend „Bring your own device” (BYOD), czyli wykorzystywanie prywatnych urządzeń do celów służbowych, może częściowo wyjaśniać ryzyko związane z shadow IT, nie jest to pełen obraz problemu. Zagrożenie związane jest także z hostowaniem firmowych zasobów na prywatnych dyskach chmurowych, np. Dropbox itp. Problemem jest brak zrozumienia przez pracowników istoty problemu jakim jest przechowywanie na przykład firmowych dokumentów lub kontaktów w prywatnych serwisach. Zagrożeniem jest założenie, że dostawca usług dba o bezpieczeństwo zasobów na tym samym poziomie jak w organizacji, w której pracujemy. W rzeczywistości zabezpieczenie aplikacji i danych zależy od pracownika. A dział bezpieczeństwa IT nie może chronić zasobów shadow IT, gdy ich nie widzi – przestrzega Beniamin Szczepankiewicz z ESET.

Sytuację pogarsza rozluźnienie polityki bezpieczeństwa IT, która w czasach pandemii koronawirusa ma miejsce w wielu firmach. Choć 83 proc. przebadanych przez Hewlett Packard specjalistów z działów IT uważa pracę zdalną za tykającą bombę dla zagrożeń sieci, to jednocześnie 76 proc. przyznało, że podczas pandemii bezpieczeństwo straciło priorytet na rzecz ciągłości biznesowej, a 91 procent twierdzi, że odczuwa presję, by rozluźniać politykę bezpieczeństwa.

Dlaczego shadow IT jest groźne?

Nie ma wątpliwości, że zjawisko shadow IT stanowi zagrożenie dla organizacji. Potencjalne ryzyko może obejmować następujące aspekty:

brak kontroli działu IT oznacza, że używane przez pracowników oprogramowanie może zostać źle skonfigurowane lub zabezpieczone zbyt słabymi hasłami, co wzmaga zagrożenie cyberatakami  brak stosowania firmowych rozwiązań przeciw złośliwemu oprogramowaniu lub innych narzędzi zabezpieczających zasoby sieci korporacyjnych
brak kontroli nad przypadkowymi lub celowymi przypadkami wycieku lub udostępniania danych
narażenie na utratę danych spowodowane brakiem firmowych procedur tworzenia kopii zapasowych dla aplikacji i narzędzi shadow IT
wyzwania w zakresie procedur compliance i audytu
szkody finansowe i wizerunkowe dla organizacji wynikające z poważnych naruszeń polityki bezpieczeństwa i wycieków danych.

Jak przeciwdziałać negatywnym skutkom shadow IT?

Pierwszym krokiem jest świadomość skali zagrożeń wynikających dla organizacji za sprawą shadow IT. Zdaniem ekspertów ESET ograniczeniu potencjalnego ryzyka pomóc może również:

wdrożenie kompleksowej polityki postępowania z shadow IT, która będzie między innymi zawierać listę zatwierdzonego i niezatwierdzonego w organizacji oprogramowania i sprzętu oraz jasno określony proces ubiegania się o zgodę na użycie rozwiązań spoza listy
szkolenie pracowników z zakresu potencjalnego wpływu shadow IT na cyberbezpieczeństwo
wsłuchiwanie się w opinie pracowników nt. skuteczności stosowanych w organizacji narzędzi oraz dostosowanie zasad, które zapewnią bezpieczeństwo i wygodę pracy
korzystanie z narzędzi monitorujących wykorzystywanie shadow IT w organizacji - narzędzi oraz niebezpiecznego zachowania.

Źródło: Eset

Najnowsze wiadomości

Europejski przemysł cyfryzuje się zbyt wolno – ERP, chmura i AI stają się koniecznością

Europejski przemysł średniej wielkości wie, że cyfryzacja jest koniecznością, ale wciąż nie nadąża za tempem zmian. Ponad 60% firm ocenia swoje postępy w transformacji cyfrowej jako zbyt wolne, mimo rosnącej presji konkurencyjnej, regulacyjnej i kosztowej. Raport Forterro pokazuje wyraźną lukę między świadomością potrzeby inwestycji w chmurę, ERP i AI a realną zdolnością do ich wdrożenia – ograniczaną przez braki kompetencyjne, budżety i gotowość organizacyjną.

Czytaj całość

Nowa era komunikacji biznesowej, KSeF stał się faktem

Od 1 lutego 2026 roku, w Polsce z sukcesem rozpoczęła się nowa era elektronicznej komunikacji w biznesie. Od tego dnia przedsiębiorcy zaczynają posługiwać się wspólnym standardem we wzajemnej wymianie dokumentów – fakturą ustrukturyzowaną, znaną jako FA(3) lub po prostu faktura KSeF.

Czytaj całość

Smart Factory w skali globalnej: jak MOWI porządkuje produkcję dzięki danym w czasie rzeczywistym

Cyfryzacja produkcji w skali globalnej wymaga dziś spójnych danych, jednolitych standardów i decyzji podejmowanych w czasie rzeczywistym. W środowisku rozproszonych zakładów produkcyjnych tradycyjne raportowanie i lokalne narzędzia IT przestają wystarczać. Przykład MOWI pokazuje, jak wdrożenie rozwiązań Smart Factory i systemu MES może uporządkować zarządzanie produkcją w wielu lokalizacjach jednocześnie, zwiększając przejrzystość procesów, efektywność operacyjną oraz stabilność jakości.

Czytaj całość

Hakerzy nie kradną już tylko haseł. Oni kradną Twój czas i przyszłość. Jak chronić ERP przed paraliżem?

Hakerzy coraz rzadziej koncentrują się wyłącznie na kradzieży haseł. Ich prawdziwym celem jest dziś sparaliżowanie kluczowych systemów biznesowych, przejęcie kontroli nad danymi i wymuszenie kosztownych decyzji pod presją czasu. System ERP, jako centralny punkt zarządzania finansami, produkcją i logistyką, stał się dla cyberprzestępców najbardziej atrakcyjnym celem. Ten artykuł pokazuje, dlaczego tradycyjne zabezpieczenia przestają wystarczać i jak realnie chronić ERP przed atakami, które mogą zatrzymać firmę z dnia na dzień.

Czytaj całość

PSI automatyzuje logistykę Rossmanna: Wdrożenie WMS i MFC w Czechach

Nowoczesne centrum logistyczne Rossmann w Czechach to przykład, jak strategiczne inwestycje w automatykę i systemy IT wspierają skalowanie biznesu w handlu detalicznym. Projekt realizowany przez PSI Polska obejmuje wdrożenie zaawansowanego systemu WMS oraz sterowania przepływem materiałów, tworząc w pełni zintegrowane środowisko dla obsługi rosnących wolumenów sprzedaży i dynamicznego rozwoju e-commerce. To wdrożenie pokazuje, jak technologia staje się fundamentem efektywnej, przyszłościowej logistyki.

Czytaj całość

RAPORT ERP

Katalog rozwiązań IT

Katalog firm

Najnowsze artykuły

Magazyn bez błędów? Sprawdź, jak system WMS zmienia codzienność logistyki

Współczesna logistyka wymaga nie tylko szybkości działania, lecz także maksymalnej precyzji – to właśnie te czynniki coraz częściej decydują o przewadze konkurencyjnej firm. Nawet drobne pomyłki w ewidencji stanów magazynowych, błędy przy przyjmowaniu dostaw czy nieprawidłowe rozmieszczenie towarów, mogą skutkować poważnymi stratami finansowymi i opóźnieniami w realizacji zamówień. W jaki sposób nowoczesne rozwiązania do zarządzania pomagają unikać takich sytuacji? Czym właściwie różni się tradycyjny system magazynowy od zaawansowanych rozwiązań klasy WMS (ang. Warehouse Management System)? I w jaki sposób inteligentne zarządzanie procesami magazynowymi realnie usprawnia codzienną pracę setek firm?

Czytaj całość

Jak maksymalizować zyski z MTO i MTS dzięki BPSC ERP?

Zysk przedsiębiorstwa produkcyjnego zależy nie tylko od wydajności maszyn, ale przede wszystkim od precyzyjnego planowania, realnych danych i umiejętnego zarządzania procesami. Dlatego firmy, które chcą skutecznie działać zarówno w modelu Make to Stock (MTS), jak i Make to Order (MTO), coraz częściej sięgają po rozwiązania klasy ERP, takie jak BPSC ERP.

Czytaj całość

Warsztaty analityczne i sesja discovery. Jak wygląda pierwszy etap współpracy z partnerem wdrożeniowym ERP

Wdrożenie systemu ERP to jedna z najważniejszych strategicznych decyzji, jakie może podjąć firma. To inwestycja, która ma zrewolucjonizować procesy, zwiększyć efektywność i dać przewagę konkurencyjną. Jednak droga do sukcesu jest pełna potencjalnych pułapek. Wielu menedżerów obawia się nieprzewidzianych kosztów, oporu zespołu czy niedopasowania systemu do realnych potrzeb. Jak zminimalizować to ryzyko? Kluczem jest solidne przygotowanie. Zanim padnie słowo „wdrażamy”, konieczne jest przeprowadzenie trzech fundamentalnych etapów: warsztatów analitycznych, sesji discovery oraz analizy przedwdrożeniowej ERP. To nie są zbędne formalności, ale fundament, na którym zbudujesz sukces całego projektu.

Czytaj całość

Strategia migracji danych do nowego systemu ERP. Metody, ryzyka i najlepsze praktyki

Wdrożenie nowego systemu ERP to dla wielu firm nie tylko krok w stronę unowocześnienia procesów biznesowych, ale także ogromne przedsięwzięcie logistyczne i technologiczne. Aby nowy system ERP zaczął efektywnie wspierać działalność organizacji, kluczowe jest odpowiednie przygotowanie danych, które muszą zostać bezpiecznie i precyzyjnie przeniesione ze starego systemu. Migracja danych ERP to skomplikowany proces, wymagający zarówno zaawansowanej wiedzy technologicznej, jak i dokładnego planowania na poziomie strategicznym. W tym artykule przybliżymy najlepsze metody, wskażemy najczęstsze ryzyka oraz podpowiemy, jak przeprowadzić migrację krok po kroku.

Czytaj całość

Strategiczna przewaga czy kosztowny mit? Kto wygrywa dzięki chmurze?

Chmura miała być odpowiedzią na wyzwania sektora finansowego: przestarzałą infrastrukturę, rozproszone dane, rosnące oczekiwania klientów i klientek. Dziś korzysta z niej już 91% instytucji, a mimo to tylko nieliczne mówią o realnych efektach. Zaledwie 12% firm maksymalizuje potencjał chmury – tworzy skalowalne platformy, wdraża GenAI, monetyzuje dane. Reszta? Często grzęźnie w kosztach, integracjach i braku kompetencji. Różnica nie tkwi w technologii, ale w strategii – i to ona może zadecydować o miejscu w sektorze, który właśnie wchodzi w kolejną fazę transformacji.

Czytaj całość